{"id":1121,"date":"2026-05-13T07:56:10","date_gmt":"2026-05-13T07:56:10","guid":{"rendered":"https:\/\/cliniclowns.be\/cc\/?p=1121"},"modified":"2026-05-22T11:30:29","modified_gmt":"2026-05-22T11:30:29","slug":"hcim-2026-cliniclowns-als-volwaardige-partners-in-care","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/cliniclowns.be\/cc\/hcim-2026-cliniclowns-als-volwaardige-partners-in-care\/","title":{"rendered":"HCIM 2026: Cliniclowns als volwaardige \u2018partners in care\u2019"},"content":{"rendered":"\n
\"\"
De Belgische Cliniclowns-delegatie op HCIM 2026<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Half maart was Lausanne het kloppend hart van organisaties en professionals die clownerie en spel inzetten in de zorg. Tijdens de Healthcare Clowning International Meeting (HCIM) 2026 kwamen 684 deelnemers uit 46 landen samen met \u00e9\u00e9n gedeelde ambitie: zorg menselijker maken via verbeelding en ontmoeting. Ook Cliniclowns Belgi\u00eb was er natuurlijk bij, en gaf er een inspirerende workshop.<\/em><\/p>\n\n\n\n

Clownerie en zorg dichter bij elkaar<\/strong><\/strong><\/h2>\n\n\n\n

Met 139 presentaties en workshops bood HCIM 2026<\/a> een rijk programma waarin nieuwe vormen van samenwerking tussen clowns in de zorg, geneeskunde en wetenschap <\/strong>volop ontdekt werden. Het congres groeide uit tot een plek van uitwisseling, reflectie en inspiratie. \u2018Deze editie zat boordevol energie en dialoog. Ze cre\u00eberde ruimte om verbindingen te leggen over grenzen en disciplines heen, en om de rol van kunst en spel in de zorg opnieuw te defini\u00ebren\u2019, zegt Miriam Bass Costantini, projectleider van HCIM 2026.<\/p>\n\n\n\n

Het onderstreept een duidelijke evolutie: artistieke activiteiten in de zorg winnen aan erkenning en professionalisering, en worden steeds vaker gezien als een volwaardige aanvulling binnen het zorgtraject<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Cliniclowns in actie in de psychiatrie<\/strong><\/strong><\/strong><\/h2>\n\n\n\n

Ook Cliniclowns droeg actief bij aan deze internationale uitwisseling. Onze clowns Filou (Bart), Bizou (Katrijn) en Biscuit (Thierry)<\/strong> gaven er een workshop rond spelen in een psychiatrische ziekenhuiscontext<\/strong>. Saartje, artistiek leider van Cliniclowns Belgium, vertelt:

\u2018Wat centraal stond? Het cre\u00ebren van een veilige speelruimte waarin kinderen opnieuw verbinding kunnen maken<\/strong> \u2014 met zichzelf, met de clown en met hun omgeving. Die veiligheid begint natuurlijk al v\u00f3\u00f3r het spel: door een sterke samenwerking met het zorgteam, door vaste bezoekmomenten en duidelijke afspraken, en door een zorgvuldige briefing en nabespreking. Binnen die veilige structuur ontstaat ruimte voor vrijheid<\/strong>. Rituelen en herkenbaarheid \u2014 zoals een vaste speelzone of terugkerende spelelementen \u2014 geven houvast, terwijl herhaling juist uitnodigt tot verdieping.\u2019<\/p>\n\n\n\n

\u2018Met de workshop wilden we vooral nog eens benadrukken hoe essentieel het is om het kind los te zien van zijn of haar diagnose<\/strong>. We vinden het z\u00f3 belangrijk om elk kind te benaderen in het hier en nu, met aandacht voor zijn of haar unieke beleving en mogelijkheden. Tegelijk helpt kennis van bijvoorbeeld ADHD, autisme of hechtingsproblemen ons natuurlijk enorm om het spel beter af te stemmen.\u2019<\/p>\n\n\n\n

\u2018Ons spel zelf zetten we bewust en doelgericht in: met alle zintuigen, met eenvoudige materialen zoals instrumenten of voelobjecten, en altijd met ruimte om te verdwalen \u00e9n terug te keren.<\/strong> We draaien de rollen ook om: niet het kind moet \u2018meedoen\u2019, maar de clown stelt zich kwetsbaar en nieuwsgierig op. Door \u2018niet te weten\u2019 en soms zelfs geen logica te volgen, ontstaat er ruimte waarin het kind zelf betekenis geeft en de regie kan nemen.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Wat namen Cliniclowns Filou, Bizou & Biscuit mee naar huis?<\/strong><\/strong><\/h2>\n\n\n\n

Katrijn, Bart & Thierry:<\/strong> \u2018Het was heel fijn om te zien dat er zoveel interesse was: onze workshop zat vol, \u00e9n bleek een succes. In het begin lieten we de deelnemers enkele typische gedragingen van kinderen in de psychiatrie naspelen en beleven<\/strong>: knuffelen, angstig zijn, op en neer springen, \u2026 terwijl wij in onze clownsrol zaten of een begeleider speelden. Dat spel was het startschot voor een boel vragen<\/strong> van het publiek.\u2019<\/p>\n\n\n\n

\u2018Het gaf ons de kans om spontaan veel te vertellen over ons werk in het UKJA (Universitaire Kinder- en Jeugdpsychiatrie Antwerpen)<\/a> en La Petite Maison in Chastre<\/a>. In het UKJA spelen we voor kleuters, die er ambulant of langer verblijven. Vaak doen we daar een improvisatiespel, \u00e9\u00e9n op \u00e9\u00e9n met het kindje en een begeleider. In Chastres spelen we ook voor lagereschoolkinderen tot zo\u2019n 14 jaar; die kinderen verblijven er een gans schooljaar. Daar geven we maandelijks een kleine voorstelling rond \u00e9\u00e9n specifiek thema voor een groepje kinderen.\u2019<\/p>\n\n\n\n

\u2018Wat opviel: er was veel nieuwsgierigheid naar en bewondering voor de relatie die wij als <\/strong>Cliniclowns <\/strong>intussen hebben opgebouwd met de begeleiding<\/strong> en het personeel in de kinderpsychiatrie. Die samenwerking en dat contact is echt cruciaal alvorens we kunnen spelen. Veel dingen verlopen er anders dan op een gewone kinderafdeling: zelfs de briefing – die doen we in de psychiatrie ervoor \u00e9n erna. Het clownsspel daar is echt een deel van het observatiemateriaal en belandt dus ook vaak in het dossier van de kinderen<\/strong>.\u2019<\/p>\n\n\n\n

\u2018De focus van dit congres lag op de toekomst van clowns in de zorg om een volwaardige partner in het zorgteam te worden. Veel m\u00e9\u00e9r dan een nice to have of pure afleiding: een vaste \u2018partner in care\u2019.<\/strong> Iets wat wij als Cliniclowns al zijn in de kinderpsychiatrie, maar waarnaar veel ziekenhuizen nog hun eerste stappen zetten.\u2019

\u2018Een uitdaging die we zagen voor de organisatie: nog meer onderzoek doen naar het evidence-based effect van ons clownsspel, ook in de kinderpsychiatrie. Er waren veel onderzoekers op het congres: hun wetenschappelijk werk is voor clowns in een zorgcontext heel belangrijk om ziekenhuizen te kunnen overtuigen van onze kracht<\/strong>. Eens overhaald, staan ze sneller open om ons te integreren in hun zorgteam. Kwaliteit van de zorg stijgt door onze inbreng rond emotieregulatie, angstvermindering, etc. We helpen voorkomen dat kinderen trauma\u2019s oplopen in een ziekenhuis en zetten hen even terug in hun kracht.\u2019<\/p>\n\n\n\n

\n

\u2018Zo fijn om de organisatie van een echt clowns-congres te zien: met leuke, ontspannen momenten tussen serieuze, inhoudelijke workshops en lezingen. Er werd gejodeld, gedanst, maar ook hard gewerkt.\u2019<\/em><\/strong>
– Katrijn a.k.a. clown Bizou<\/em><\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Clownsspel in de zorg: wetenschappelijk bewezen<\/strong><\/strong><\/h2>\n\n\n\n

Gelukkig ging er op het congres al veel aandacht naar wetenschappelijke studies over de impact van clownsinterventies op gehospitaliseerde kinderen.<\/p>\n\n\n\n

Zo onderzocht o.a. neurowetenschapper Solange Denervaud<\/a>, in samenwerking met de Giggle Doctors van de Theodora Foundation<\/a>, wat er gebeurt in het brein van kinderen tijdens clownbezoekjes in het ziekenhuis. Met MRI-scans kon zij aantonen dat deze interacties meetbare effecten hebben op zowel emotionele als cognitieve processen<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n

De resultaten bewijzen wat organisaties zoals Cliniclowns al jaren in de praktijk ervaren: dat spel en verbeelding een cruciale rol spelen in het welzijn van kinderen. Tegelijk betekent dit onderzoek een belangrijke stap richting verdere wetenschappelijke erkenning van kunst in de zorg<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n

HCIM in cijfers<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

HCIM 2026 maakte ook duidelijk hoe breed en divers het veld vandaag is. De deelnemers kwamen uit 46 verschillende landen en vertegenwoordigden uiteenlopende profielen:<\/p>\n\n\n\n